... tot centrum

Volgens de overlevering schonk Chlodion, koning der Franken, later het grondgebied Poperinge aan Wallius, hertog der Gothen, die gehuwd was met Blesinda, de dochter van Chlodion, en één van diens nakomelingen, nl. de graaf van Arques (F) schonk het ca. 666, uit dank voor een wonderbaarlijke genezing, op zijn beurt aan de abdij St.-Pieter-en-Paulus te Sithiu (F) (nu: St.-Omer). In die dagen was de later heilig verklaarde Bertinus er abt. Deze abdij werd nadien herdoopt in de abdij van St.-Bertinus. De abten van de St.-Bertinusabdij bleven leenheren van Poperinge tot aan de Franse Revolutie.

Het is natuurlijk niet weg te cijferen dat deze kloostergemeenschap een enorme invloed op onze stad heeft uitgeoefend. Poperinge was één van die weinige plaatsen die niet van de graaf van Vlaanderen afhankelijk was. Dit had zijn voor-, maar ook zijn nadelen, want hierin moeten we misschien de reden zoeken waarom Poperinge steeds een 'open stad' is geweest, m.a.w. een stad die nooit door versterkte muren werd omringd. De latere geschiedenis zal ons leren dat een dergelijk defensief zwakke positie een gemakkelijk doelwit vormde voor vijandige legers.

De invloed die Poperinge vanuit St.-Omer op cultureel gebied (onderwijs, kunst) heeft ondergaan, is dan ook heel duidelijk waar te nemen. De abten die te ver (ca. 40 km.) van Poperinge woonden, stuurden gauw een proost die als supervisor 'het oor en het oog' van de leenheer was. Het is weer niet toevallig dat die proost zich ging vestigen in het hart van de stad, nl. het vierkant gevormd door de Grote Markt, het Burgemeester Bertenplein, de Deken De Bolaan en de Vleterbeek. Dichtbij zijn domein, het Vroonhof genoemd, werd de oude St.-Catharinakapel (die alleen in legenden wordt vernoemd) vervangen door een ruimere bidplaats, de Sint-Bertinuskerk.

ln 1147 verleende de Graaf van Vlaanderen, Diederik van de Elzas, aan Poperinge haar eerste keure. De keure vatte de gebruiken samen door de Germaanse bezetters tot dan toe gevolgd in bestuurs- en rechtszaken en gaf, in theorie, gelijke rechten aan kleinen en groten.

Deze keure werd opnieuw bevestigd in 1187 door Graaf Filips van de Elzas die eveneens toestemming gaf tot het houden van de wekelijkse, nu nog bestaande vrijdagmarkt en tot het graven van een vaart die Poperinge zou verbinden met 'den Disere' of de IJzer (pas in 1366 werd gestart met de graafwerken van deze vaart). Zowel de wekelijkse marktdag als de aanlegplaats van de schepen kunnen we lokaliseren op de Grote Markt.